Sau nhiều năm bị xem là mức cấu hình đã lỗi thời, card đồ họa 4 GB VRAM bất ngờ xuất hiện trở lại trên thị trường trong năm 2026. Trong bối cảnh các tựa game hiện đại ngày càng yêu cầu nhiều bộ nhớ đồ họa, sự trở lại của GPU 4 GB được xem là dấu hiệu cho thấy cuộc khủng hoảng RAM toàn cầu đang ảnh hưởng trực tiếp đến ngành phần cứng máy tính.

Đáng chú ý, Radeon RX 9050 của AMD đã xuất hiện với biến thể chỉ có 4 GB VRAM trên nhiều mẫu máy tính lắp ráp sẵn, trong khi phiên bản bán lẻ vẫn được trang bị 8 GB GDDR6.

Radeon RX 9050 xuất hiện với phiên bản 4 GB VRAM

Trong vài năm gần đây, 8 GB VRAM gần như trở thành tiêu chuẩn tối thiểu đối với các card đồ họa phổ thông. Tuy nhiên, giữa lúc giá chip nhớ liên tục leo thang, AMD cùng các đối tác sản xuất đã đưa trở lại cấu hình chỉ có 4 GB VRAM.

Một mẫu PC CyberPowerPC được Best Buy niêm yết sử dụng Ryzen 5 5500 kết hợp Radeon RX 9050 4 GB, RAM DDR4 8 GB và SSD 500 GB với giá khoảng 849,99 USD. Điều này cho thấy phiên bản 4 GB đã được thương mại hóa thay vì chỉ xuất hiện trên tài liệu kỹ thuật.

Hiện AMD chưa công bố đầy đủ RX 9050 trên trang sản phẩm toàn cầu, nhưng các đối tác như ASRock, Sapphire và PowerColor đều đã giới thiệu phiên bản 8 GB. Trong đó, ASRock từng công bố cả biến thể 4 GB dành cho một số thị trường.

Không chỉ giảm VRAM mà còn cắt giảm băng thông bộ nhớ

Phiên bản Radeon RX 9050 4 GB không chỉ bị cắt giảm dung lượng bộ nhớ đồ họa.

RX 9050 được xây dựng trên kiến trúc RDNA 4 với 16 Compute Unit và 1.024 Stream Processor. Bản tiêu chuẩn sử dụng bộ nhớ GDDR6 tốc độ 18 Gbps trên giao tiếp 128 bit, đạt băng thông khoảng 288 GB/s.

Trong khi đó, phiên bản 4 GB chỉ sử dụng giao tiếp bộ nhớ 64 bit, khiến băng thông giảm xuống khoảng 144 GB/s, tức chỉ còn một nửa so với bản 8 GB.

Điều này đồng nghĩa người dùng phải chấp nhận hai giới hạn cùng lúc là dung lượng VRAM thấp hơn và tốc độ truyền dữ liệu bộ nhớ cũng giảm đáng kể.

4 GB VRAM chỉ còn phù hợp với nhu cầu cơ bản

Về lý thuyết, Radeon RX 9050 4 GB vẫn đủ khả năng xử lý các tựa game eSports hoặc game online phổ biến ở độ phân giải Full HD.

Tuy nhiên, với các trò chơi AAA hiện nay, đặc biệt khi bật texture chất lượng cao, ray tracing hoặc các thiết lập Ultra, 4 GB VRAM dễ dàng trở thành nút thắt hiệu năng. Khi bộ nhớ đồ họa không đủ, GPU sẽ phải liên tục truy xuất dữ liệu từ RAM hệ thống, gây giảm FPS và xuất hiện hiện tượng giật hình.

Đây cũng là lý do nhiều chuyên gia đã khuyến nghị 8 GB nên là mức tối thiểu cho game thủ trong năm 2026.

Phiên bản 4 GB chủ yếu xuất hiện trên máy tính lắp ráp sẵn

Một điểm đáng chú ý là Radeon RX 9050 4 GB hiện chủ yếu được trang bị trên các bộ PC dựng sẵn thay vì bán dưới dạng card đồ họa rời.

Đối với người dùng phổ thông, tên GPU thường là thông số được quan tâm đầu tiên, trong khi dung lượng VRAM hoặc băng thông bộ nhớ lại ít được chú ý. Điều này khiến hai chiếc máy cùng sử dụng Radeon RX 9050 nhưng có thể mang lại trải nghiệm chơi game rất khác nhau.

Trong khi đó, các mẫu RX 9050 bán lẻ từ PowerColor, Sapphire và ASRock đều sử dụng 8 GB GDDR6 với giao tiếp 128 bit và có giá khởi điểm khoảng 279 USD tại một số thị trường.

Khủng hoảng RAM đang ảnh hưởng đến toàn ngành phần cứng

Sự xuất hiện của Radeon RX 9050 4 GB diễn ra trong bối cảnh thị trường bộ nhớ toàn cầu tiếp tục chịu áp lực lớn.

Theo báo cáo tài chính mới nhất của Micron, nhu cầu đối với DRAM và NAND vẫn vượt xa khả năng cung ứng. Các trung tâm dữ liệu AI đang tiêu thụ lượng lớn chip nhớ hiệu năng cao, khiến nguồn cung dành cho thiết bị tiêu dùng trở nên hạn chế.

Mặc dù AMD chưa xác nhận phiên bản RX 9050 4 GB được phát triển nhằm đối phó với tình trạng thiếu chip nhớ, nhưng thời điểm sản phẩm xuất hiện khiến nhiều chuyên gia cho rằng đây là giải pháp nhằm giảm chi phí sản xuất và duy trì mức giá cạnh tranh.

Card đồ họa 4 GB quay trở lại là dấu hiệu của một thị trường nhiều áp lực

Việc GPU 4 GB xuất hiện trở lại không phản ánh sự phát triển của công nghệ mà cho thấy các nhà sản xuất đang phải cân bằng giữa chi phí linh kiện và giá bán.

Thay vì tăng giá mạnh do chi phí bộ nhớ leo thang, nhiều hãng lựa chọn giảm dung lượng VRAM để giữ sản phẩm trong phân khúc phổ thông. Tuy nhiên, khoản tiết kiệm trước mắt có thể khiến người dùng phải đánh đổi bằng tuổi thọ sử dụng ngắn hơn khi các tựa game mới ngày càng yêu cầu nhiều bộ nhớ đồ họa.

Trong năm 2026, card đồ họa 4 GB chỉ còn phù hợp với những nhu cầu cơ bản như eSports, giải trí nhẹ hoặc làm việc văn phòng. Đối với game thủ có ý định sử dụng lâu dài, lựa chọn GPU từ 8 GB VRAM trở lên vẫn là phương án an toàn và bền vững hơn.